Το κορώνα του γιουγκοσλαβικού ποδοσφαίρου

Τридесτά πέντε χρόνια έχουν περάσει από τη νύχτα που ο κόσμος κράτησε την ανάσα του στο Μπάρι, Ιταλία. Ήταν 29 Μαΐου 1991 και η Κραβένα Ζβέζδα στεκόταν στην κορυφή του ευρωπαϊκού ποδοσφαίρου, νικώντας την Ολυμπιακή Μαρσέιγ με 5-3 στα πέναλτι μετά από έντονο 0-0. Για τον Ντραγκάν Τζάιιτς, πρώην παίκτη, διευθυντή του συλλόγου και σημερινό Πρόεδρο της Ποδοσφαιρικής Ομοσπονδίας της Σερβίας, αυτό το τρόπαιο παραμένει η αδιαμφισβήτητη κορυφή του σερβικού και πρώην γιουγκοσλαβικού ποδοσφαίρου. Αλλά η εορταστική διάθεση ήταν πικρογλυκιά, σκιασμένη από το επικείμενο πολιτικό καταιγίδας που σύντομα θα σκίστηκε η περιοχή.

Μια γενεά ταλέντων χαμένη στην ιστορία

Η αναστοχασμός του Τζάιιτς φτάνει στην καρδιά ενός σεναρίου "τι θα γινόταν" που κυνηγά τη βαλκανική αθλητική παράδοση. Υποστηρίζει ότι η ομάδα της Κραβένα Ζβέζδα του 1991 δεν ήταν απλώς μια ομάδα· ήταν μια γενεά ταλέντων παγκόσμιας κλάσης. "Είναι τραγωδία αυτό που συνέβη", δήλωσε ο Τζάιιτς σε συνέντευξή του στο RTS. "Κανείς δεν θα έφευγε αν η Γιουγκοσλαβία δεν είχε διαλυθεί. Θα έμεναν για άλλα δύο, τρία, τέσσερα χρόνια. Αυτό είναι αρκετός χρόνος για να επαναλάβουμε την επιτυχία."

Η λογική είναι εντυπωσιακή. Φανταστείτε αν η πολιτική ενότητα είχε διατηρηθεί. Η ίδια βασική ομάδα, ενισχυμένη από το βάθος των ταλέντων που ήταν διαθέσιμα σε όλη την πρώην γιουγκοσλαβική ομοσπονδία, θα μπορούσε να διατηρήσει μια δεκαετία κυριαρχίας. Ο Τζάιιτς συγκρίνει τολμηρά αυτή την πιθανή πορεία με τις σταθερές αυτοκρατορίες της Ρεάλ Μαδρίτης και της Μπαρτσελόνα. Η διαδικασία επιλογής για την εθνική ομάδα είχε ήδη αποδείξει το τεράστιο βάθος ποιότητας. Με τη χώρα ενιαία, αυτή η δεξαμενή ταλέντων θα παρέμενε προσβάσιμη. Αντ' αυτού, η διάλυση διασκόρπισε αστέρια σε νεοσύστατες χώρες και πρωταθλήματα, αραιώνοντας τη συγκέντρωση δύναμης που έκανε την Κραβένα Ζβέζδα αδύνατη.

Πίστη αντί για φόβο στο Μπάρι

Πριν από την τραγωδία της διάλυσης, υπήρχε η νίκη της πίστης. Όταν η Κραβένα Ζβέζδα έβγαλε τη Μπάγερν Μονάχου στο Κύπελλο Πρωταθλητριών, η πανική ξέσπασε. "Όλοι λιποθύμησαν όταν βγάλαμε τη Μπάγερν", αναφέρθηκε ο Τζάιιτς. "Ίσως ήμουν ένας από τους λίγους που χάρηκα για τη Μπάγερν, γιατί ήμουν 100% σίγουρος ότι η Κραβένα Ζβέζδα είχε καλύτερη ομάδα από τη Μπάγερν σε εκείνη τη στιγμή."

Ο ρόλος του Τζάιιτς ήταν ψυχολογικός πόλεμος ενάντια στη δυσπιστία. Δεν έδινε απλώς συμβουλές· ηρέμωνε. Κοιτούσε τα μάτια για σημάδια νευρικότητας. Είπε στους νέους αστέρες: "Είστε νέοι τώρα και δεν ξέρετε τι σημαίνει αυτό." Το κατάλαβαν. Ταξίδεψαν σε ένα ήσυχο μέρος στην Ιταλία μια εβδομάδα πριν τον τελικό για να εξασφαλίσουν ψυχική καθαρότητα. Υπό τον προπονητή Λιούπκο Πετροβίτς, κατείχαν ταλέντα υψηλότερης τάξης και ανανεωμένη αυτοπεποίθηση. Ο Τζάιιτς δεν σκέφτηκε ποτέ να φύγει από τον σύλλογο ως αθλητικός εργαζόμενος, ενσαρκώνοντας μια πίστη που αντανάκλυσε την ιστορική ανθεκτικότητα της ομάδας. Εκείνη τη νύχτα στο Μπάρι δεν ήταν απλώς μια νίκη· ήταν η τελευταία μεγάλη ανάσα μιας ενιαίας αθλητικής εποχής, μια στιγμή που η μοίρα ευνοούσε τους προετοιμασμένους, τους ταλαντούχους και τους ανήλικους.